Στη Βουλή η απαξίωση των εποχικών πυροσβεστών με Ερώτηση Σπυριδάκη και

 Ερώτηση προς τον Υπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας κατέθεσε η Βουλευτής Λασιθίου του ΠΑΣΟΚ, Κατερίνα Σπυριδάκη, αναδεικνύοντας την άνιση μεταχείριση των εποχικών πυροσβεστών, τους αποκλεισμούς που προκαλούν τα ισχύοντα ηλικιακά όρια, την απαξίωση της πολυετούς επιχειρησιακής τους εμπειρίας και τις καταγγελίες για αποκλεισμό τους από σύγχρονες και κρίσιμες εκπαιδεύσεις του Πυροσβεστικού Σώματος.
Την κοινοβουλευτική πρωτοβουλία συνυπογράφει ο Βουλευτής Αργολίδος και Τομεάρχης Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας του ΠΑΣΟΚ, Ανδρέας Πουλάς.
Με την Ερώτησή τους, οι δύο Βουλευτές φέρνουν στη Βουλή μια κραυγαλέα αντίφαση της κυβερνητικής πολιτικής: η Πολιτεία εμπιστεύεται τους εποχικούς πυροσβέστες όταν καλούνται να επιχειρήσουν στα πιο δύσκολα μέτωπα, να προστατεύσουν ανθρώπινες ζωές, περιουσίες και φυσικό πλούτο, αλλά τους αντιμετωπίζει ως προσωπικό δεύτερης κατηγορίας όταν τίθενται ζητήματα υπηρεσιακής προοπτικής, αναγνώρισης της εμπειρίας και ισότιμης πρόσβασης στην εκπαίδευση.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στην Ερώτηση: «Τα τελευταία χρόνια, η χώρα μας βρίσκεται αντιμέτωπη με ολοένα συχνότερες, εκτενέστερες και πιο καταστροφικές πυρκαγιές, ως άμεση συνέπεια της κλιματικής κρίσης. Η ένταση και η πολυπλοκότητα των φυσικών καταστροφών αυξάνονται διαρκώς, δοκιμάζοντας τις αντοχές του Πυροσβεστικού Σώματος και αναδεικνύοντας την ανάγκη για επαρκές, άρτια εκπαιδευμένο και έμπειρο ανθρώπινο δυναμικό καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.»
Μέσα σε αυτό το ολοένα δυσκολότερο επιχειρησιακό περιβάλλον, οι εποχικοί πυροσβέστες αποτελούν διαχρονικά έναν κρίσιμο πυλώνα της αντιπυρικής προστασίας. Στελεχώνουν κλιμάκια και φυλάκια, καλύπτουν σοβαρά κενά του Πυροσβεστικού Σώματος και επιχειρούν δίπλα στους μόνιμους πυροσβέστες, αναλαμβάνοντας στην πράξη τα ίδια επικίνδυνα καθήκοντα.
Η εμπειρία τους, όπως τονίζεται στην Ερώτηση, δεν αποκτήθηκε σε θεωρητικό επίπεδο: «Η εμπειρία τους δεν είναι θεωρητική. Είναι εμπειρία αποκτημένη μέσα από πραγματικές επιχειρήσεις, σε ακραίες συνθήκες, δίπλα στους μόνιμους πυροσβέστες, εκτελώντας τα ίδια επιχειρησιακά καθήκοντα. Είναι μια εμπειρία που αποκτήθηκε με προσωπικό κόστος, υψηλό επαγγελματικό κίνδυνο και διαρκή παρουσία στην πρώτη γραμμή.»
Η Κατερίνα Σπυριδάκη και ο Ανδρέας Πουλάς επαναφέρουν τη θέση του ΠΑΣΟΚ για την ανάγκη σταδιακής ομογενοποίησης του προσωπικού του Πυροσβεστικού Σώματος, ώστε εργαζόμενοι που εκτελούν επί σειρά ετών το ίδιο επιχειρησιακό έργο να μην υπόκεινται σε διαφορετικά δικαιώματα, άνισες δυνατότητες εξέλιξης και διαφορετική πρόσβαση στην εκπαίδευση.
Ωστόσο, όπως επισημαίνεται: «Οι εποχικοί πυροσβέστες εξακολουθούν να αντιμετωπίζονται ως προσωπικό δεύτερης κατηγορίας, με άνισες συνθήκες ως προς την εργασιακή τους προοπτική, τα δικαιώματα και, πλέον, σύμφωνα με καταγγελίες, ακόμη και ως προς την πρόσβασή τους σε κρίσιμες επιχειρησιακές εκπαιδεύσεις.»
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην πρόσφατη προκήρυξη για την πρόσληψη 600 Πυροσβεστών Γενικών Καθηκόντων Επί Θητεία. Σύμφωνα με τα στοιχεία των εκπροσώπων των εποχικών πυροσβεστών, το προβλεπόμενο ηλικιακό όριο αποκλείει περίπου 1.900 ήδη υπηρετούντες εποχικούς πυροσβέστες, πολλοί από τους οποίους διαθέτουν πολυετή και αποδεδειγμένη επιχειρησιακή εμπειρία.
Ανάμεσά τους βρίσκονται άνθρωποι που έχουν υπηρετήσει για περισσότερα από είκοσι χρόνια στις αντιπυρικές περιόδους, έχουν δοκιμαστεί σε πραγματικές επιχειρήσεις και διαθέτουν τεχνογνωσία η οποία δεν μπορεί να αντικατασταθεί άμεσα από νεοπροσλαμβανόμενο προσωπικό.
Η Ερώτηση αναδεικνύει, παράλληλα, ότι οι αποκλεισμοί δεν εμφανίστηκαν για πρώτη φορά στη συγκεκριμένη προκήρυξη. Ήδη στην προκήρυξη του Απριλίου 2025 για τους εποχικούς πυροσβέστες, περίπου 300 πρώην εποχικοί έμειναν εξαρχής εκτός της διαδικασίας, επειδή διατηρήθηκε το όριο των 40 ετών για τους μάχιμους, ενώ για τους οδηγούς αυξήθηκε στα 50 έτη.
Όπως αναφέρεται: «Οι άνθρωποι αυτοί δεν είχαν καν το δικαίωμα να υποβάλουν αίτηση, παρά την πολυετή εμπειρία και την αποδεδειγμένη επιχειρησιακή τους προσφορά. Παράλληλα, μετά τις δημόσιες δεσμεύσεις της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου –τόσο από τον κ. Κικίλια όσο και από τον κ. Κεφαλογιάννη– ότι θα αξιοποιηθούν σε άλλες κρίσιμες υπηρεσίες, όπως η Δασική Υπηρεσία, η Πολιτική Προστασία των Δήμων ή τα αεροδρόμια, οι υποσχέσεις αυτές δεν υλοποιήθηκαν ποτέ.»
Οι συγκεκριμένοι πρώην εποχικοί παραμένουν άνεργοι και εκτός υπηρεσίας, ενώ πολλοί συνεχίζουν, από αίσθημα ευθύνης και αυταπάρνησης, να συνδράμουν εθελοντικά στην αντιμετώπιση μεγάλων πυρκαγιών.
Η κοινοβουλευτική παρέμβαση αποτυπώνει με ιδιαίτερα αιχμηρό τρόπο τη θεσμική αντίφαση: «Από τη μία πλευρά, το κράτος εμπιστεύεται τους εποχικούς πυροσβέστες να επιχειρούν στα δυσκολότερα μέτωπα, να στελεχώνουν απομακρυσμένα πυροσβεστικά κλιμάκια και φυλάκια και να συμμετέχουν στην αντιμετώπιση των μεγαλύτερων φυσικών καταστροφών της χώρας. Από την άλλη, οι ίδιοι άνθρωποι αποκλείονται από τη δυνατότητα μονιμότερης υπηρεσιακής εξέλιξης αποκλειστικά λόγω ηλικίας και, σύμφωνα με καταγγελίες, ακόμη και από εξειδικευμένες επιχειρησιακές εκπαιδεύσεις.»
Και συνεχίζει: «Άνθρωποι που κρίνονται κατάλληλοι να επιχειρούν υπό συνθήκες υψηλότατου κινδύνου και να προστατεύουν ζωές και περιουσίες, κρίνονται ταυτόχρονα ακατάλληλοι να συνεχίσουν την υπηρεσία τους στο Πυροσβεστικό Σώμα λόγω ενός ηλικιακού ορίου που το ίδιο το Υπουργείο έχει θεσπίσει.»
Η Ερώτηση υπογραμμίζει ότι η επιχειρησιακή ετοιμότητα του Πυροσβεστικού Σώματος δεν εξαρτάται μόνο από τον συνολικό αριθμό του προσωπικού, αλλά και από τη διατήρηση της θεσμικής μνήμης, της εμπειρίας και της γνώσης του πεδίου. Όταν έμπειροι πυροσβέστες μένουν εκτός, η Πολιτεία δεν χάνει απλώς ανθρώπινο δυναμικό, αλλά πολύτιμη τεχνογνωσία και επιχειρησιακή συνέχεια.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη συμβολή των εποχικών πυροσβεστών στις μεγάλες πυρκαγιές που έπληξαν το Λασίθι.
Κατά την τριήμερη πυρκαγιά στην Αγία Φωτιά Ιεράπετρας το καλοκαίρι του 2025, οι εποχικοί πυροσβέστες βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή και συνέβαλαν καθοριστικά στην αντιμετώπιση ενός ιδιαίτερα δύσκολου και πολυήμερου συμβάντος.
Αντίστοιχη ήταν η παρουσία τους και στη μεγάλη πυρκαγιά των πρώτων ημερών του Ιουλίου 2026 στην περιοχή των Μπραμιανών Ιεράπετρας. Εκεί επιχείρησαν ακόμη και εποχικοί πυροσβέστες οι οποίοι σήμερα αποκλείονται από τη δυνατότητα συνέχισης της υπηρεσίας τους λόγω ηλικίας.
Όπως τονίζεται: «Η συγκεκριμένη επιχείρηση ανέδειξε με τον πιο εμφατικό τρόπο την αξία της πολυετούς επιχειρησιακής εμπειρίας τους, της γνώσης της τοπικής γεωμορφολογίας και των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της περιοχής, καθώς και της ικανότητάς τους να επιχειρούν αποτελεσματικά σε εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες.»
Παρά την έμπρακτη και καθημερινή επιχειρησιακή τους αξιοποίηση, η Ερώτηση φέρνει στη Βουλή καταγγελίες σύμφωνα με τις οποίες οι εποχικοί πυροσβέστες αποκλείστηκαν από πρόσφατη εκπαίδευση στο Λασίθι με τον εξομοιωτή πραγματικών συνθηκών πυρκαγιάς Fire Dragon, μολονότι είχαν ζητήσει να συμμετάσχουν τόσο στη συγκεκριμένη όσο και σε προηγούμενη αντίστοιχη εκπαίδευση.
Ο Fire Dragon έχει αποκτηθεί από το Πυροσβεστικό Σώμα με σκοπό την ασφαλή εκπαίδευση του προσωπικού σε πραγματικές συνθήκες αστικών πυρκαγιών, τη διδασκαλία σύγχρονων τεχνικών κατάσβεσης και διάσωσης και την ενίσχυση της ασφάλειας πυροσβεστών και πολιτών.
Ο αποκλεισμός εποχικών πυροσβεστών που επιχειρούν στην πρώτη γραμμή από μια τέτοια εκπαίδευση δεν αποτελεί μόνο ζήτημα ίσης μεταχείρισης. Αφορά άμεσα την επιχειρησιακή αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια όλων των δυνάμεων που καλούνται να συνεργαστούν στο πεδίο.
Όπως καταλήγει η Ερώτηση: «Η Πολιτεία δεν μπορεί να αξιοποιεί την εμπειρία των εποχικών πυροσβεστών μόνο όταν τη χρειάζεται. Δεν μπορεί να τους εμπιστεύεται στα μεγαλύτερα μέτωπα, να καλύπτουν διαχρονικά τα κενά της υποστελέχωσης και να σηκώνουν σημαντικό μέρος του επιχειρησιακού βάρους κάθε αντιπυρικής περιόδου, αλλά όταν έρχεται η ώρα της αναγνώρισης της προσφοράς τους, της επαγγελματικής τους προοπτικής και της συμμετοχής τους στις πλέον σύγχρονες επιχειρησιακές εκπαιδεύσεις, να αντιμετωπίζονται ως προσωπικό δεύτερης κατηγορίας.»
Και με σαφή πολιτική αιχμή: «Η πολιτική προστασία της χώρας δεν μπορεί να στηρίζεται στην εμπειρία τους το καλοκαίρι και να την αγνοεί τον υπόλοιπο χρόνο.»
Με την εν λόγω Ερώτηση, οι Βουλευτές του ΠΑΣΟΚ καλούν τον αρμόδιο Υπουργό να απαντήσει στα παρακάτω κρίσιμα ερωτήματα:
Προτίθεται το Υπουργείο να αναθεωρήσει το ισχύον ηλικιακό όριο της προκήρυξης, ώστε να μην αποκλείονται εκ των προτέρων έμπειροι εποχικοί πυροσβέστες, αλλά να τους δοθεί η δυνατότητα να συμμετάσχουν στη διαδικασία επιλογής και να αξιολογηθούν επί ίσοις όροις με όλους τους υποψηφίους, αποδεικνύοντας την επιχειρησιακή τους καταλληλότητα μέσα από τα προβλεπόμενα αγωνίσματα και τις λοιπές διαδικασίες αξιολόγησης;
Ποια μέτρα προτίθεται να λάβει για την ουσιαστική αξιοποίηση, την ισότιμη μεταχείριση και τη σταδιακή ομογενοποίηση του προσωπικού του Πυροσβεστικού Σώματος, αναγνωρίζοντας έμπρακτα την εμπειρία, την τεχνογνωσία και τη συμβολή των εποχικών πυροσβεστών στην κάλυψη των διαρκώς αυξανόμενων επιχειρησιακών αναγκών της χώρας;
Ισχύει ότι οι εποχικοί πυροσβέστες αποκλείστηκαν από την πρόσφατη εκπαίδευση με τον εξομοιωτή Fire Dragon στο Λασίθι; Εάν ναι, με ποια υπηρεσιακή απόφαση και βάσει ποιων επιχειρησιακών κριτηρίων ελήφθη η απόφαση αυτή και προτίθεται το Υπουργείο να διασφαλίσει την ισότιμη συμμετοχή των εποχικών πυροσβεστών σε όλες τις σύγχρονες επιχειρησιακές εκπαιδεύσεις του Πυροσβεστικού Σώματος;