Έκρηξη προσφυγών στη ΔΕΔ το 2025 – Αύξηση 80%, αλλά λιγότερες δικαιώσεις λόγω τεκμαρτού εισοδήματος

 Σημαντική αύξηση, που έφτασε το 80%, κατέγραψαν το 2025 σε σχέση με το 2024 οι προσφυγές φορολογουμένων προς τη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ) της ΑΑΔΕ. Πρόκειται για την υπηρεσία που εξετάζει εκ νέου φορολογικές πράξεις, δίνοντας τη δυνατότητα διόρθωσης ή ακύρωσής τους χωρίς άμεση προσφυγή στα διοικητικά δικαστήρια.

Η διαδικασία στη ΔΕΔ είναι δωρεάν και πραγματοποιείται ηλεκτρονικά. Αρκεί η υποβολή μιας απλής αναφοράς, ώστε να εξεταστεί διεξοδικά η υπόθεση του φορολογουμένου. Η ενδικοφανής προσφυγή αποτελεί υποχρεωτικό στάδιο πριν από την προσφυγή στη δικαιοσύνη, ενώ η υπηρεσία οφείλει να εκδώσει απόφαση εντός 120 ημερών. Αν η προθεσμία αυτή παρέλθει χωρίς απόφαση, η προσφυγή θεωρείται ότι απορρίφθηκε σιωπηρά.

Σύμφωνα με την απολογιστική έκθεση της ΑΑΔΕ για το 2025, το 99,2% των υποθέσεων εξετάστηκαν εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας, επίδοση που αποτελεί την καλύτερη στα 13 χρόνια λειτουργίας του θεσμού της διοικητικής επανεξέτασης φορολογικών διαφορών.

Το ίδιο έτος καταγράφηκαν και άλλα ρεκόρ:

Υποβλήθηκαν περισσότερες από 11.000 προσφυγές, ο μεγαλύτερος αριθμός από το 2016.
Εκδόθηκαν 85% περισσότερες αποφάσεις από όσες είχαν αρχικά προγραμματιστεί.
Οι αποφάσεις ήταν κατά 50% περισσότερες σε σχέση με το 2024.
Παράλληλα, σημειώθηκε και ένα αρνητικό στοιχείο: το ποσοστό απορρίψεων έφτασε το 83%, δηλαδή οκτώ στις δέκα αιτήσεις απορρίφθηκαν. Στα προηγούμενα χρόνια, κατά μέσο όρο, ένας στους τρεις φορολογουμένους δικαιωνόταν.

Η σημαντική αυτή μείωση στις εγκρίσεις δεν σημαίνει απαραίτητα αλλαγή στάσης της ΔΕΔ. Οφείλεται κυρίως στη μαζική υποβολή προσφυγών από ελεύθερους επαγγελματίες και επιστήμονες σχετικά με το τεκμαρτό εισόδημα. Στις υποθέσεις αυτές δεν αμφισβητήθηκε μόνο η εφαρμογή του νόμου σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, αλλά και το ίδιο το θεσμικό πλαίσιο.

Παρόμοια εικόνα είχε παρατηρηθεί περίπου πριν από μία δεκαετία, όταν υποβάλλονταν μαζικά αιτήσεις ακύρωσης του ΕΝΦΙΑ, ο οποίος τελικά κρίθηκε συνταγματικός.

Στην πράξη, η ΔΕΔ εξετάζει μόνο αν μια φορολογική πράξη έχει εκδοθεί και εφαρμοστεί σωστά σύμφωνα με τον νόμο. Δεν έχει αρμοδιότητα να ακυρώνει νομοθετικές διατάξεις, γεγονός που περιορίζει τη δυνατότητα παρέμβασής της σε υποθέσεις που αφορούν την ίδια τη νομιμότητα ενός νόμου.

Από τα στοιχεία της ΑΑΔΕ προκύπτει ότι, εάν εξαιρεθούν οι μαζικές προσφυγές για την τεκμαρτή φορολόγηση, το ποσοστό δικαίωσης παρέμεινε σταθερό: περίπου ένας στους τρεις φορολογούμενους συνέχισε να δικαιώνεται και το 2025.

Συνολικά, εξετάστηκαν 4.670 περισσότερες υποθέσεις σε σχέση με το 2024, γεγονός που δείχνει ότι η υπηρεσία διαχειρίστηκε ένα ασυνήθιστα μεγάλο κύμα προσφυγών. Παράλληλα, απορρίφθηκαν 3.546 περισσότερες αιτήσεις, αριθμός που αντιστοιχεί στο 75% των επιπλέον υποθέσεων που κατατέθηκαν.

Στην εικόνα αυτή συνέβαλαν και αποφάσεις της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας (1800–1802/2025), με τις οποίες κρίθηκε ότι το πλαίσιο για το τεκμαρτό εισόδημα είναι συνταγματικά ανεκτό, απορρίπτοντας συλλογικές αιτήσεις ακύρωσης του μέτρου.

Συνολικά, τα δεδομένα του 2025 αντανακλούν τόσο τη μεγάλη αύξηση στον αριθμό των υποθέσεων όσο και τη διαφοροποίηση της φύσης τους. Αντίθετα, στις υποθέσεις που εμπίπτουν πλήρως στην αρμοδιότητα της ΔΕΔ —όπως περιπτώσεις λαθών ή παρατυπιών σε φορολογικούς ελέγχους— το ποσοστό δικαίωσης παρέμεινε περίπου στο ένα τρίτο, όπως και τα προηγούμενα χρόνια.

Παρά τη μείωση των εγκρίσεων, η ΔΕΔ εξακολουθεί να διαδραματίζει ουσιαστικό ρόλο. Προσφέρει οικονομικά οφέλη σε σημαντικό αριθμό φορολογουμένων, ιδιαίτερα μικρομεσαίων, οι οποίοι δεν διαθέτουν τον χρόνο ή τους πόρους για μακροχρόνιες δικαστικές διαδικασίες. Παράλληλα, συμβάλλει στη διαφάνεια και στη βελτίωση της διοικητικής λειτουργίας, καθώς οι αποφάσεις της κοινοποιούνται στις ΔΟΥ και δημοσιοποιούνται στον ιστότοπο της ΑΑΔΕ.